Griet op de Beeck schrijft ‘Het wordt beter'

Griet op de Beeck werd in 2013 met haar boek ‘Vele hemels boven de zevende’ een bestsellerauteur. Maar haar schrijfsucces loste haar donkere gedachten niet op. Toch werd haar leven beter dan ze zich had kunnen voorstellen.

Daarover schrijft ze in haar nieuwe boek Het wordt beter, waarmee ze een hoopvolle boodschap wil verkondigen.

Je hebt voor het eerst een non-fictie boek – Het wordt nooit beter – geschreven. Waarom wilde je dit boek schrijven?

“Ik heb dit boek geschreven omdat ik alles waar ik het over heb zelf zo graag zoveel eerder had geweten. Dan had mijn leven er heel anders uitgezien. Maar ik ben ook een schrijver en dus loopt ook mijn verhaal erdoorheen dat je als lezer mee kan voeren. Daardoor wordt de kennis die ik meegeef nooit droog. Afijn, hoop ik toch.” (lacht)

Ik heb zelf grote donkerte gekend, en gevreesd dat het nooit beter zou worden

Als ik de cover van je boek zie met de titel ‘Het wordt nooit beter’, spat de hoop ervan af. Alsof je de lezer wil overtuigen: geef niet op! Was dat ook je bedoeling?

“Ik heb zelf grote donkerte gekend, en gevreesd dat het nooit beter zou worden. Ondanks alle inspanningen die ik al had geleverd. Door als bij wonder bevriend te raken met de wereldtop binnen de psychologie en psychiatrie – mensen als Bessel van der Kolk, Esther Perel en Richard Schwartz – heb ik nieuwe wegen ontdekt die me hebben geleid naar beter dan ik me zelfs maar kon inbeelden dat bestond. En als ik het kan, kunnen velen het met mij. Het is bovenal een kwestie van de juiste hulp vinden, en waar die te vinden valt, kan je lezen in mijn boek. Dus ja, dat is echt hoopvol.”

In 2013 kwam je met de roman ‘Vele Hemels boven de zevende’ die een bestseller werd, ook de titels die volgden deden het goed. Je verkocht meer dan 1 miljoen boeken. Maar uit je verhaal blijkt dat het niet de sleutel naar geluk en zelfwaardering was. Wat leerde je in die periode over jezelf?

“Ik merkte dat ik complimenten niet echt kon ontvangen en dacht alleen maar: wat zijn mensen lief! Ik leerde dat je angsten niet verdwijnen door het waarmaken van je kinderdroom. Net zomin als je zelfhaat of eenzaamheid of een eetstoornis.”

Ik zat te researchen hoe ik er zo pijnloos mogelijk een einde aan kon maken, maar dan kwam Uma met haar bal aangestormd

Je hebt meerdere malen in je leven aan zelfdoding gedacht. Dat blijkt ook uit de zin in het begin van het boek. Je noemt een heleboel namen van vrienden en dan noem je je hond Uma, ‘zonder wie ik er nu niet meer was geweest’. Wat betekent zij voor jou?

“Op het moment dat Uma als puppy twee weken bij me was, verdween de man van wie ik had gehoopt dat hij de liefde van mijn leven was. Zijn vertrek mepte de poten onder alle stoelen vandaan. Ik begon te denken: ik heb zo mijn best gedaan. En als ik nu met deze wurgende angsten verder moet, met deze weer in alle heftigheid oplaaiende eetstoornis, en alle walging en zelfhaat die daarbij komt kijken, dan kan ik dat niet meer en wil ik niet meer.”

Ik zat te researchen hoe ik er zo pijnloos mogelijk een einde aan kon maken, maar dan kwam Uma met haar bal aangestormd. Dat zij het ingoede dier was wist ik meteen al. Ik had me geëngageerd om haar het heerlijke leven te geven dat ze verdient. En ik had geen idee waar zij naartoe moest als ik er werkelijk uit zou stappen. Dat heeft me toch ‘ja’ doen zeggen op de vraag van een vriendin om met haar mee te gaan naar een opleiding om therapeut te worden. Nog één keer iets proberen, en kijken wat dat wordt. Uma is nu het kostbaarste in mijn bestaan. Dat de liefde voor een hond zo groot kan zijn, had ik nooit kunnen voorzien.”

Ja, je schrijft: ik wilde nog een keer iets dappers doen om te kijken wat het me zou brengen. En?

“Dat bleek een gamechanger te zijn. Niet zozeer die opleiding zelf, als wel de poorten die het voor me heeft geopend. Door nieuwe vriendschappen met experts die me de weg hebben gewezen naar therapievormen die werkelijk voor heling kunnen zorgen, heb ik een fundamentele shift doorgemaakt. Daardoor geniet ik nu zo van de dagen! Bovendien heb ik me laten opleiden in de therapievormen die mij geholpen hebben, zodat ik het ook weer kan teruggeven aan anderen. Door zowel individuele als groepstherapie, en door retreats te gaan organiseren. Zo’n intense duik in nieuwe dingen, omringd door anderen, dat kan zoveel betekenen.”

Pas nu er zoveel geheeld is, kan ik mij echt evenwaardig naast mensen plaatsen en mezelf niet louter ten dienste stellen van de ander, zoals ik vroeger deed

In je boek schrijf je ook over ‘connecteren’. Je voelde je niet verbonden met mensen om je heen, en je kon maar moeilijk verklaren hoe dat nou kwam. Inmiddels weet je beter. Hoe komt het dat je mensen om je heen kunt hebben, maar je toch eenzaam en niet verbonden voelt?

“Het vermogen om je met mensen te verbinden wordt door trauma beschadigd. Maar omdat je niet weet wat echte connectie is, ben je je daar vaak niet van bewust. Ik dacht dat ik wel degelijk prima relaties had met allerlei mensen. Maar pas nu er zoveel geheeld is, kan ik mij echt evenwaardig naast mensen plaatsen, me voluit kwetsbaar tonen, en ook zelf enige ruimte innemen en mezelf niet louter ten dienste stellen van de ander, zoals ik vroeger deed. Dat maakt het leven zoveel beter.”

Natuurlijk had ik soms een fijne middag of een leuke avond, maar als ik thuiskwam sloeg de angst me vaak weer als een natte dweil in het gezicht

Als klein meisje maakte je mee wat nooit had mogen gebeuren. Een diep trauma was het gevolg. Hoe voelt het leven met een trauma en wat is nodig om je leven te helen?

“Ik kampte met onbestemde grote angsten, met zelfhaat, eenzaamheid, eetstoornissen en zelfmoordneigingen. Het is meer volhouden dan voluit leven. En natuurlijk had ik soms een fijne middag of een leuke avond, maar als ik thuiskwam sloeg de angst me vaak weer als een natte dweil in het gezicht. Praten heeft er bij mij niet voor gezorgd dat ik mezelf leuker ging vinden, of dat die angsten verdwenen, of dat de eetstoornissen verdwenen.

De voorbije jaren ben ik andere therapievormen gaan verkennen, die me ontzettend veel hebben gebracht. Vooral Internal Family Systems (IFS) heeft bij mij voor een grote transformatie gezorgd.

Kun je zeggen dat jouw leven nu geheeld is?

“Niemand is ooit helemaal klaar, maar ik ervaar een diepe innerlijke vrede. Ik sta elke ochtend graag op, nieuwgierig naar wat de dag mij gaat brengen, en ik vind mezelf goed gezelschap tegenwoordig. Ik heb geen partner nodig die me bestaansrecht geeft, dat kan ik mezelf geven nu. En met wat ze me toch naar de kop gooien – dat gebeurt altijd in elk leven – kan ik nu zelf iets doen, waardoor het me niet meer onderuit mept.”

Hoe vind je het om als therapeut te werken en wat betekent dat voor jou en voor jouw cliënten?

“Schrijven doe je helemaal alleen, dat combineren met het intieme contact met cliënten vind ik heel boeiend. Het is een voorrecht om mensen te kunnen begeleiden in hun weg naar beter. Ik raak vaak ontroerd door mensen die stappen vooruitzetten, omdat ze een therapievorm aangereikt krijgen die hen zoveel brengt. Het is bijzonder om mensen IFS te leren kennen, ik ben echt blij dat ik dat kan doen. Hoe dat voor hen is, moet je aan hen vragen.”

Als je in gedachte naar de toekomst kijkt, hoe ziet die er dan uit?

“Mijn leven is nooit boeiender en vervullender geweest dan vandaag, en ik verwacht in de toekomst nog meer van dat. Als ik in de VS ben, tussen al die grootheden in therapieland van 60,70 en 80-plus, dan zie ik hoe vitaal ze zijn, hoe gretig ze blijven doen wat ze zo graag doen. Zo zie ik mezelf ook oud worden: wakker, nieuwsgierig, gedreven, omringd door goed volk.”

In het boek heb je het ook over mindfulness, dus deze vraag past je denk ik wel: waar ben je dankbaar voor?

“Ik ben mijn new found family eindeloos dankbaar voor alles wat ze me hebben gebracht en getoond. En voor Uma natuurlijk, de liefste hond van het westelijk halfrond.”

Wat hoop je dat ‘Het wordt nooit beter’ bij de lezer teweegbrengt?

“Dat mensen zin krijgen om eerlijker naar zichzelf en hun verledens te gaan kijken, om van daaruit stappen te zetten naar dat beter dat ze zo verdienen. Het boek wijst naar allerlei wegen die dat kunnen bieden.”

Hoofdfoto: Emilie Bonje