Het luikje naar gedachtes aan zelfdoding

Ik herinner me de gevoelens van leegte en somberheid tijdens mijn jeugd maar al te goed. Eindeloze dagen waarin ik niet wist of er een beter kwam. Er waren ook momenten van blijdschap, waarin het leven leuk kon zijn. Maar altijd lagen de gedachtes aan zelfdoding op de loer.

Soms snapte ik precies waarom ik ze had, maar heel vaak begreep ik er niets van. Waarom voelde ik me zo slecht? Waarom dacht ik nu aan de dood?

Ik analyseerde me rot maar ik kwam niet tot een antwoord. Suïcidaliteit leek een onvoorspelbaar monster. Ik probeerde ‘m zo goed als ik kon gevangen te houden achter een luikje dat vol zat met nare gedachtes, waar ik soms zelf bang voor was geworden.

Een normale reactie op abnormale gebeurtenissen

Vele jaren na die lege dagen als kind en puber ging ik praten. Delen over wat mij allemaal was overkomen. Ik gaf openheid over de herinneringen die me ’s nachts wakker hielden of waar ik zwetend van wakker werd. Trauma’s is de samenvatting van dat alles en ik kreeg de diagnose PTSS: posttraumatische stressstoornis. Wat voor mij heel goed is geweest, is een therapeut die zei: jouw klachten zijn een normale reactie op abnormale gebeurtenissen. Dit hielp mij omdat ik mezelf altijd de schuld had gegeven van mijn psychische problemen.

Triggers

In de behandeling die ik volgde leerde ik veel over het ontstaan van trauma’s, en de gevolgen ervan. Mensen met PTSS hebben vaak veel last van triggers. Triggers kunnen álles zijn en brengen je terug naar die nare gebeurtenissen of dat gevoel van toen. Een geluid, een persoon, een plek. Ik ging eindelijk patronen zien. Als ik daar of daar geweest was of een opstapeling van bepaalde geluiden had gehad, dan kon ik opeens weer een geopend luikje hebben.

Gedachtes aan zelfdoding overvielen me dan weer, en waren ook niet opeens minder heftig. Toch was er een verschil. Doordat ik begreep dat mijn systeem overladen was door triggers of herinneringen, kon ik beter regie nemen om mezelf weer rustiger te krijgen. Prikkels verminderen, iets fijns doen, knuffelen met mijn honden. Zo gaat het luikje altijd vanzelf weer wat dichter.

Gedachtes die zich gezien voelen

Als ik het periodes heel druk heb, of er spelen veel stressvolle dingen in mijn leven, gaat het luikje soms ook weer open. Oververmoeidheid maakt mij er gevoelig voor. Het luikje heeft jarenlang zoveel open of op een kier gestaan, dat het snel én automatisch opent. Dat begrijpen helpt me enorm. Ik kan de gedachtes die achter het luikje verstopt zitten nu beter observeren, omdat ik begrip heb waarom ze het nodig vinden om zich te laten zien. En gedachtes die zich gezien voelen, gaan minder hard schreeuwen in je hoofd.

Herken je je hierin? Dan heb ik hieronder drie dingen opgeschreven die je misschien kunnen helpen:

1. Je uitspreken over je gedachten en gevoelens. Je hoeft het niet alleen te doen. Dat kan natuurlijk op allerlei manieren. Praten, een berichtje naar iemand sturen, maar ook tekenen, schrijven en muziek maken kunnen manieren zijn om je te uiten. Vind je dit nog lastig? Neem dan eens een kijkje in de community van Houd Moed. Hier kan je veilig en anoniem je gevoelens en gedachten delen.

2. Samen met iemand uitzoeken wat bij jou de zelfdodingsgedachten oproepen. Als je jouw triggers weet, kun je ook snel begrijpen waarom de gedachten opspelen en iets opzoeken dat helpend voor je is.

3.Een crisisplan maken, met onder andere een lijst met dingen die jou helpen als het luikje naar zelfdodingsgedachten opent.