Waarom 113 het woord zelfmoord gebruikt

Zelfmoord, zelfdoding of suïcide, het zijn allemaal synoniemen die mensen gebruiken voor een verschrikkelijk naar einde aan iemands leven. Het is heel goed te begrijpen dat veel nabestaanden het woord zelfmoord nóg pijnlijker vinden dan het woord zelfdoding of suïcide. Moord heeft een keiharde klank en wijst op een wandaad, een misdaad wellicht.

Zoek je manieren om hierover een gesprek aan te gaan? Lees de tips of download de zelfmoordpreventiewijzer.

Het woord zelfmoord

Waarom doet uitgerekend 113 het woord zelfmoord niet in de ban? Waarom is onze slogan: Zelfmoord? Praat Erover? Waarom heten we niet 113 Zelfdodingpreventie?

Het nare woord zelfmoord, het is een continu onderwerp van gesprek. Dat begon toen we bijna tien jaar geleden 113 startten en is nog steeds zo. ‘Hoe kunnen wij nou open en echt met jullie praten, als jullie het woord zelfmoord niet durven te gebruiken?’, vertellen ervaringsdeskundigen en naasten van suïcidale mensen ons. Een groep nabestaanden gaf destijds aan geen enkele behoefte te hebben om suïcide in het Nederlands neutraler of mooier of zachter te laten klinken dan het is. Want, zo vertelden ze ons: ‘het is een keihard woord voor een keihard feit’. En áls je het al als een misdaad zou willen uitleggen, wat eigenlijk een wat vergezochte associatie is: dán is er een moord gepleegd op de persoon, door de depressie en niet door de persoon. Dan is de mens zelf vermoord, door de paniek, de verwardheid en het lijden.

Zelfmoord als zoekwoord én als middel voor communicatie

113 verleent (crisis)hulp via internet. We zagen – en dat is tot op heden niet veranderd - dat mensen op internet weinig zoeken op “zelfdoding” en evenmin op “suïcide, maar bijna altijd het woord “zelfmoord” gebruiken. Om te zorgen dat 113 goed gevonden wordt als mensen zoeken op de term “zelfmoord” kunnen we niet anders dan deze term in al onze (online) uitingen expliciet te gebruiken. We sluiten daarmee aan bij de mensen die zich alleen en tot last voelen door hun zelfmoordgedachten. Door het én te benoemen én de manier waarop we erover spreken: (nuchter, niet oordelend maar wel geraakt en betrokken) merken we dat meer mensen er open over durven zijn, en er meer mensen de weg naar de hoop en het leven zullen vinden.

Preventie van zelfmoord: een doel op zich

De weg naar een land waarin niemand eenzaam of radeloos sterft door suïcide is nog lang. Het lijkt ons beter energie te steken in de preventie van zelfdoding, suïcide en zelfmoord, dan in het veranderen van de taal en het vergroten van de omzichtigheid waarmee het vreselijke feit is omgeven: het rauwe feit dat mensen overlijden aan hun wanhoop, depressie, angst en radeloosheid. Dit verlies van leven en het leed van de nabestaanden is uiteindelijk met geen enkele pen te beschrijven. Geen enkel woord doet recht aan de complexiteit van het lijden en de strijd van de mensen die leden. Zelfmoord, zelfdoding of suïcide: omdat je het niet kunt doodzwijgen, moeten we erover (leren) praten.