Cijfers zelfdoding onder jongeren tot 23 jaar stabiel

21 december 2018
Renske Gilissen

In Nederland overlijden ieder jaar rond de 100 jongeren onder 23 jaar door zelfmoord, het ene jaar iets minder en het andere jaar iets meer. Het aantal jongeren tot 23 jaar dat overlijdt door zelfmoord lag in 2017 op 117. Dit blijkt uit een nieuwe analyse van 113 Zelfmoordpreventie, gebaseerd op data van het CBS in de periode 2013-2017, uitgevoerd in opdracht van het Ministerie van VWS. Twee van de drie zelfdodingen bij jongeren tot 23 jaar betreft jongens, 75% is van Nederlandse herkomst, de jongeren woonden relatief vaak alleen en ontvingen relatief vaak een Wajong uitkering. In 2017 zien we een toename in het aantal suïcides onder 17- en 18-jarigen. Er is een toename te zien onder HAVO en VWO scholieren. In de provincie Noord-Brabant zijn al enkele jaren relatief veel zelfdodingen onder jongeren. Ook de provincies Gelderland en Groningen tellen relatief veel suïcides onder jongeren. 

In het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten is er al langer een stijging van het aantal tieners dat door zelfmoord overlijdt. Hoewel op basis van de data van het CBS al enige trends duidelijk worden, is het nog niet mogelijk te zeggen welke factoren een rol speelden bij de zelfdoding. We weten bijvoorbeeld niet welke omstandigheden in de levensloop van invloed waren op de zelfdoding. Ook is nog niets te zeggen over welke hulp zij wel of niet ontvingen. Meer inzicht in thema’s zoals LHBTI, trauma’s, gebruik van social media, series of games en transitieproblemen richting volwassenheid zijn nodig om tot goede aanbevelingen te komen. 

Daarom start in 2019 een verdiepend onderzoek. Door middel van interviews en vragenlijsten met ouders en vrienden van de overleden jongeren, en met betrokken hulpverleners en docenten, zal inzicht verkregen worden in factoren die bij de zelfdoding een rol speelden. 

Het uitgebreide onderzoeksplan werd tussen september en december 2018 opgesteld door 113 Zelfmoordpreventie in samenwerking met de werkgroep ‘jongeren en suïcide’ onder leiding van prof. dr. Arne Popma. Het onderzoeksplan is eind november 2018 ingediend bij een Medisch Ethische Toetsingscommissie. In september 2019 hopen de onderzoekers de eerste onderbouwde praktische aanbevelingen te doen om kwetsbare jongeren beter te helpen.