Verman je niet: praat over zelfmoordgedachten

19 november 2021
Frank Teunissen verman je niet

Frank Teunissen is 64 jaar en werkt als hulpverlener bij 113 Zelfmoordpreventie. Hij kan zich goed inleven in mensen die worstelen met wanhoop en doodsgedachten. Als man van middelbare leeftijd behoort Frank tot de grootste risicogroep op het gebied van suïcide in Nederland. Jaarlijks sterven twee keer zoveel mannen als vrouwen door zelfdoding (1.229 mannen en 596 vrouwen in 2020). Vandaag is het Internationale Mannendag, een dag waarop wij nog maar eens extra met elkaar willen stilstaan bij (de mentale gezondheid) van mannen.

Maryke Wolters-Geerdink, manager en klinisch psycholoog bij 113: ‘De hogere aantallen kunnen deels worden verklaard doordat mannen, in vergelijking met vrouwen, minder sociale steun vragen en hun emoties niet goed of te laat onderkennen. Mannen zijn gevoeliger voor economisch negatieve veranderingen en zij ervaren de drempel tot psychologische hulpverlening vaak hoger dan vrouwen. Het gesprek aangaan is de belangrijkste sleutel in het voorkomen van suïcide.’ 

Frank vertelt 

Mannen van middelbare leeftijd zoeken minder vaak contact met de hulplijn. Ik merk dat als mannen bellen, zij veelal met een oplossing komen, minder met een vraag. Het praten hierover, het doorvragen en proberen te reflecteren op hun probleem, kan helpen om net iets anders naar het onderwerp te kijken en iemand bijvoorbeeld aan te moedigen professionele hulp in te roepen of er met een goede vriend over te praten.  

Meer gaan praten betekent over het algemeen dat je ruimte aan een onderwerp geeft. Je haalt een onderwerp uit een isolement. Je laat meer en andere gezichtspunten toe, waardoor er dus andere keuzes zichtbaar worden. Als je het er alleen met jezelf over hebt, gaat het onderwerp gisten, wordt het steeds groter en minder oplosbaar. Ikzelf heb zó vaak meegemaakt dat het oplossen van een probleem of ook het onderzoeken van kansen makkelijker is als je het met iemand anders deelt. 

Zijn advies voor naasten

Het is heel naar om te zien dat iemand van wie je houdt niet gelukkig is. Je kunt het idee krijgen dat je niet echt betrokken wordt bij zijn situatie, buitengesloten wordt. Misschien heb je de neiging om hem niet lastig te vallen en denk je dat het iets tijdelijks is, vanzelf goed komt. Misschien komt het ook goed, maar dat weet je niet zeker. Ook hier geldt dat het vragen naar hoe hij zich voelt en erover praten een helende werking kan hebben, of in ieder geval een probleem bloot kan leggen waar dan weer actie op is te nemen. Beter een keer te veel ernaar gevraagd, dan een keer te weinig.

Maryke voegt toe - ‘Mensen die rondlopen met gedachten aan suïcide komen vaak in een soort emotionele tunnel terecht. Zij controleren dan steeds minder bij hun omgeving of hun (negatieve) gedachten wel kloppen.’

Zijn boodschap voor mannen 

Probeer het niet allemaal alleen op te lossen, maar praat erover, het zal verlichting geven. Je maakt een probleem zó groot als je het bij jezelf houdt, dat moet je niet willen. Het is mijn ervaring dat iemand waarmee je je verhaal deelt ook echt wil helpen en zich misschien zelfs wel vereerd voelt als jij met jouw verhaal naar die persoon komt. 

Speciaal voor Internationale Mannendag deelde Brigitte Kaandorp nogmaals haar nummer 'Het is gebeurd' en vroeg daarbij aandacht voor 1K Z1E J3. Binnenkort vind je een uitgebreid interview met haar op onze website.

1K Z1E J3 campagne  

Als je ziet dat een familielid, collega of buurman het niet meer zit zitten, ga je het gesprek dan aan? Wie gedachten heeft over zelfdoding, voelt zich vaak eenzaam en onbegrepen. Bij 113 weten we dat praten over dit moeilijke onderwerp echt kan helpen. Een gesprek kan enorm opluchten en het begin zijn van een oplossing. Daarom lanceerden we de publiekscampagne ‘1K Z1E J3’. Doel is mensen in de omgeving te (stimu)leren om het moeilijke, maar belangrijke, gesprek aan te gaan als ze zien dat iemand in hun omgeving het moeilijk heeft.  
 
Hoe meer mensen 1K Z1E J3 uitdragen, hoe meer mensen gezien worden, hoe meer gesprekken er gevoerd worden, en hoe minder mensen radeloos en eenzaam sterven door zelfdoding. Sluit je aan bij de campagne en help mee om de gemiddeld 5 suïcides per dag in Nederland terug te dringen. Kijk op www.ikzieje.nl hoe je mee kunt helpen en hoe je het gesprek rondom zelfdoding aan de orde brengt.