Wat is depressie

Mensen met een depressie kunnen zich erg somber en eenzaam voelen. Ze ervaren vaak een gebrek aan energie en vertrouwen om dingen te doen. Hierbij horen sterke negatieve gevoelens, zoals somberheid en schaamte. Andere mensen met een depressie beschrijven dat ze zich heel leeg voelen, dat ze ‘zelfs niet verdrietig’ meer zijn. Ze voelen zich dan gevangen in een alles overheersend gevoel van onverschilligheid, van leegte.

Wat is een depressie?

Gedachtes van iemand die depressief is gaan vaak over waardeloosheid, eenzaamheid en het idee niet van belang te zijn voor anderen. Het zijn dus gedachtes waarin iemand zichzelf naar beneden haalt: ‘Ik doe ook alles verkeerd. Niemand heeft me nodig…’ Ook gaan gedachtes vaak over je onbegrepen voelen: ‘Ik ga niemand vertellen hoe ik me voel, want ze begrijpen het toch niet…’

Sommige mensen zijn vatbaarder voor depressie dan anderen. Deze aanleg is voor een deel erfelijk. Of iemand daadwerkelijk depressief wordt heeft meer te maken met de omstandigheden. Stressvolle gebeurtenissen, zoals ontslag, ruzie of het einde van een relatie kunnen het begin van een depressie betekenen. In andere gevallen loopt de spanning stukje bij beetje op, bijvoorbeeld doordat je jarenlang in een moeilijke situatie zit.

Depressie en suïcidaliteit

Mensen die last hebben van een depressie zien het leven vaak als uitzichtloos. Ze kunnen zich niet voorstellen dat ze zich ooit beter gaan voelen, of dat de depressie ooit gaat ophouden. Vanuit dat gevoel van uitzichtloosheid kunnen zelfmoordgedachten opkomen: ‘Als het toch altijd zo blijft, hoeft het van mij niet meer.’ Zelfmoord heeft daarbij vaak de functie van een nooduitgang. Het kan prettig voelen dat er altijd een manier is om het nare gevoel te stoppen. Aan de andere kant kunnen de zelfmoordgedachtes iemand ook weer bang of somber maken. Hoewel dat voor mensen die depressief zijn vaak onmogelijk lijkt zijn er ook minder definitieve oplossingen om rust te vinden of je zelfs weer beter te gaan voelen.

Uit de cirkel komen

Een depressie gaat niet altijd vanzelf over, als het onderliggende probleem is opgelost. Als iemand depressief wordt door een ruzie, is de depressie niet vanzelf weg zodra de ruzie is bijgelegd. Dat komt doordat de depressie de neiging heeft zichzelf in stand te houden door meer aandacht te vragen voor negatieve gedachten dan voor positieve gedachten

De gebruikelijke neigingen bij depressie zijn: je terugtrekken en steeds minder doen. Je trekt je terug omdat je je schaamt, en gaat minder doen, doordat je bang bent, de energie mist of het nut er niet van ziet. Als dit uit de hand loopt, kun je een groot deel van de dag in bed liggen en kan je dag-nacht ritme behoorlijk in de war raken. Daardoor word je weer vermoeider en eenzamer, waardoor je je nog depressiever gaat voelen.

Het kan ook zijn dat je ogenschijnlijk gewoon functioneert, maar je van binnen moe en leeg voelt en je eigenlijk met alles wilt stoppen. Belangrijk bij een depressie is om in beweging te blijven, zelfs als het voelt alsof dat helemaal geen zin heeft. Daarbij kan een duwtje in de rug wel fijn zijn, en behandeling kan daarbij helpen.

Een depressie is iets anders dan een dipje of een burn-out. Bij een burn-out heb je teveel hooi op je vork genomen en is het beter om het rustig aan te doen. Je lijf trekt dan aan de noodrem en zorgt ervoor dat je ook echt even niet meer kunt. Bij een depressie kun je het nog wel, maar heb je de grote moeite om de moed op te brengen om nog iets te doen.

Bij een depressie is het belangrijk om in contact te blijven met de mensen om je heen, en om te delen hoe je je voelt. Zelfs als zij geen oplossingen voor je hebben, kan het al een hoop schelen om de last te kunnen delen.

Sommige mensen met een depressie gebruiken medicatie (anti-depressiva). Dat kan helpen om je minder depressief te voelen. Het kan ook energie en ruimte geven om aan de onderliggende dingen te werken, bijvoorbeeld in een therapie.

Voor gesprekstherapie en / of medicatie kun je een verwijzing vragen bij je huisarts.